Suočavanje sa istinom ne smije biti nešto što izaziva konflikte. Naprotiv, ono treba biti u funkciji smirivanja konflikata i jednog konstruktivnog društvenog djelovanja, poručeno je sa naučnog skupa “Genocid nad Bošnjacima i demografske promjene u bosanskohercegovačkom entitetu RS od 1992. do 2022. godine”, javlja Anadolu Agency (AA).
Institut za bošnjačke studije Bošnjačke zajednice kulture “Preporod”, u saradnji s Institutom za istraživanje zločina protiv čovječnosti i međunarodnog prava Univerziteta u Sarajevu te Bosanskim kulturnim centrom Kantona Sarajevo organizovao je naučni skup koji je okupio izlagače iz različitih disciplina humanističkih i društvenih nauka.
Ramiz Salkić, potpredsjednik bosanskohercegovačkog entiteta RS, istakao je da ovim skupom žele upozoriti i upoznati javnost sa relevantnim činjenicama.
“I da ne dozvolimo relativizaciju i reviziju historije. Vrlo je važno da se zna da je na prostoru koji se danas administrativno obilježava kao entitet RS u Bosni i Hercegovini, živjelo oko 440.000 Bošnjaka, po popisu iz 1991. godine. Prema popisu iz 2013. godine popisano je oko 170.000 Bošnjaka. Dakle, 270.000 ljudi je ubijeno, protjerano na različite načine tokom agresije”, istakao je Salkić.
Prema njegovim riječima, od ovih 170.000 koji su popisani 2013. godine, danas ne živi tamo ni 100.000.
“Dakle, 70.000-80.000 ljudi je ponovo protjerano sistemskom diskriminacijom i stvaranjem nemogućih uslova za život Bošnjaka koji su se vratili na prostor entiteta Republika Srpska. Ovo su činjenice koje niko ne moće pobiti. I ono što danas imamo je trend koji se nastavlja, a to je onemogućavanje ljudi da žive i ostanu na svojim ognjištima. To su posljedice genocida, agresije, zločina i današnje sistemske diskriminacije”, poručio je Salkić.
Sanjin Kodrić, predsjednik Bošnjačke zajednice kulture “Preporod” u Bosni i Hercegovini, rekao je da je cilj današnjeg skupa poslati poruku i držati u javnosti živom temu i potrebu sjećanja na period od 1992. godine pa nadalje.
“Jasno je da postojanje genocidne namjere i izvršenje genocida jeste u cjelosti promijenilo etničku sliku toga dijela Bosne i Hercegovine. To je danas nažalost i činjenično evidentno. Ono što zabrinjava jeste zapravo podrška daljnjem etničkom čišćenju tog prostora mirnodopskim sredstvima. Nesrbi u bh. entitetu RS jesu građani drugog reda, njima su uskraćena elementarna, građanska, individualna i kolektivna prava”, izjavio je Kodrić.
Prema njegovim riječima, simbolika samog entiteta Republike Srpske je diskriminirajuća.
“Suočavanje sa istinom ne smije biti nešto što izaziva konflikte. Naprotiv, ono treba biti u funkciji smirivanja konflikata i jednog konstruktivnog društvenog djelovanja”, dodao je Kodrić.
Jasmin Medić iz Instituta za historiju rekao je da danas govore o demografskim promjenama u Republici Srpskoj.
“Kada govorimo o Bosanskoj krajini, tamo su zabilježene drastične demografske promjene. Naš cilj je i ukazati na činjenicu da su 1991. godine, prema popisu stanovništva, u deset opština koje su danas u sastavu Republike Srpske, Bošnjaci bili u relativnoj ili apsolutnoj većini. Međutim, 1992. godine, prvenstveno ratnim zločinima je ta demografska struktura promijenjena i entitet Republika Srpska je danas de facto jednonacionalnu entitet”, pojasnio je Medić.
Smatra da je jako teško poboljašti tu demografsku sliku.
Muamer Džananović, naučni saradnik Instituta za istraživanje zločina protiv čovječnosti i međunarodnog prava Univerziteta u Sarajevu, istakao je da “velikosrpska odnosno velikosrbijanska ideologija koja je definisana u strateškim ciljevima srpskog naroda u Bosni i Hercegovini podrazumijevala je, prvim ciljem, eliminaciju drugih naroda, prije svih Bošnjaka, sa prostora koji su smatrani da pripadaju njima”.
“Ta genocidna namjera, odnosno politika sprovođena je u narednom periodu, od 1992. do 1995. godine, genocidnim aktima nad Bošnjacima. Hiljade Bošnjaka, konkretno u Podrinju, je ubijeno i protjerano već 1992., a nakon agresije nije se odustalo od te zločinačke ideologije. Bošnjaci danas u podrinjskim gradovima, od Višegrada, Foče do Zvornika, preko Vlasenice i Bratunca, apsolutna manjina i na razne načine im se poručuje da tamo nema mjesta za njih”, poručio je Džananović.
Tokom 2022. godine planirano je i objavljivanje izlaganja koja će biti predstavljena na skupu u tematskom broju radova Instituta za bošnjačke studije Bošnjačke zajednice kulture “Preporod”.
