Stranka demokratske akcije Sandžaka saopštila je da neće učestvovati u konsultacijama koje je inicirao predsjednik Srbije Aleksandar Vučić, ocjenjujući da u zemlji ne postoje osnovni demokratski uslovi za vođenje kredibilnog političkog dijaloga. Iz ove stranke poručuju da bi svaki razgovor o izbornom procesu, bez prethodnog ispunjavanja ključnih preporuka i osiguravanja fer uslova, predstavljao samo pokušaj legitimisanja već kompromitovanog sistema.

Prenosimo saopštenje stranke u cjelosti:

“Stranka demokratske akcije Sandžaka se neće odazvati pozivu na konsultacije koji je uputio predsjednik Republike Srbije Aleksandar Vučić. SDA Sandžaka smatra da bi svaki razgovor o izborima bez ispunjenja minimalnih demokratskih uslova koji uključuju provođenje preporuka ODIHR, kontrolu biračkog spiska i sprječavanje izbornih manipulacija, kao i garantovanje bezbjednosti učesnika u političkom procesu, bio samo pokušaj legitimisanja već kompromitovanog procesa. Stoga ovaj poziv ocijenjuje kao pokušaj simuliranja dijaloga, te politički neodgovornim i suštinski besmislenim.

U trenutku kada nadležne institucije, uključujući Ustavni sud, ni nakon parlamentarnih izbora 2023. godine nisu odlučile po podnesenim žalbama, kada preporuke ODIHR nisu sprovedene, a birački spisak i dalje sadrži ozbiljne nepravilnosti, jasno je da ne postoje ni minimalni uslovi za vođenje kredibilnog dijaloga o izborima.

Pored toga, činjenica da su ključne državne institucije politički instrumentalizovane i ne djeluju kao nezavisni garant prava građana, potvrđuje da se politički procesi u Srbiji odvijaju u uslovima ozbiljno narušenog institucionalnog poretka.

SDA Sandžaka posebno ukazuje na kontinuirano kršenje Ustavom i zakonima garantovanih prava Bošnjaka, uključujući uskraćivanje prava na adekvatno informisanje na bosanskom jeziku u okviru javnog servisa, blokiranje izbora predstavnika Bošnjaka u regulatornim tijelima, kao i sistemsku marginalizaciju Sandžaka kroz budžetsku politiku, infrastrukturno zapostavljanje i izostanak glavnih pravosudnih institucija.

U društvu u kojem se ne sankcioniše govor mržnje i javno tolerišu uvrede i provokacije usmjerene prema Bošnjacima i drugim nacionalnim manjinama, ne može se govoriti o ambijentu pogodnim za dijalog.

Posebno zabrinjava činjenica da najviši državni zvaničnici dodatno podižu političke tenzije targetiranjem političkih predstavnika SDA Sandžaka, uz istovremeno izostajanje bilo kakve odgovornosti za zapaljive i neprihvatljive izjave pojedinih nosilaca vlasti, uključujući Anu Brnabić. Istovremeno, izostanak suočavanja sa prošlošću, uključujući nepriznavanje genocida u Srebrenici, dodatno urušava povjerenje i onemogućava izgradnju iskrenog političkog dijaloga.

Nejednaki politički uslovi, zloupotreba javnih resursa i odsustvo ravnopravnog pristupa medijima sa nacionalnom frekvencijom, dodatno potvrđuju da ne postoji minimum demokratskih standarda neophodnih za fer politički proces. U takvim okolnostima, učešće na konsultacijama predstavljalo bi davanje legitimiteta procesu koji nema kapacitet da proizvede stvarne promjene.

SDA Sandžaka ostaje opredijeljena za evropski put i usklađivanje sa standardima Evropske unije, ali ističe da su za to neophodne konkretne reforme, a ne deklarativne izjave. Stranka ostaje dosljedna stavu da je dijalog nužan i neophodan. Međutim, onaj koji se vodi bez elementarnih demokratskih i institucionalnih uslova, bez ravnopravnosti učesnika i stvarne namjere da se naprave promjene, predstavlja samo političku formu bez sadržaja, te u takvim predstavama stranka neće učestvovati.”